جهش قیمت میلگرد
بازار آهن آلات در روزهای آغازین شهریورماه ۱۴۰۵ با پدیده ای آشنا اما پیچیده روبه رو شده است؛ افزایش قیمت میلگرد در شرایطی رخ داده که تقاضای واقعی نه تنها رونق ندارد، بلکه در بسیاری از بخش ها با ضعف همراه است. جهش قیمت میلگرد در دو روز نخست شهریور، بیش از آنکه نتیجه همافزایی عرضه و تقاضا باشد، حاصل تغییر در معادلات هزینه، نرخ ارز و سازوکار تازه بورس کالا است. در سومین روز شهریور، تصویر یکدست صعودی باقی نماند و نشانه هایی از کند شدن موج در برخی مبادی فروش مشاهده شد. برای درک این نوسان از آهن سنج باید لایه های مختلف بازار را کنار هم دید؛ از رفتار کارخانه های بزرگ تا انتظارات ارزی و از فرمول جدید قیمت گذاری تا واقعیت های مصرف.
میلگرد؛ جلوتر از تقاضا
آنچه در یکم و دوم شهریور در بازار میلگرد رخ داد، در نگاه نخست یک تناقض جدی به نظر می رسد؛ قیمت ها بالا رفته، اما تقاضای واقعی هنوز توان همراهی با آن را ندارد. در روزهای ابتدایی شهریور، بسیاری از مبادی فروش افزایش نرخ داشتند و این رفتار در برندهای مطرحی مانند ذوب آهن اصفهان، فایکو، جهان فولاد سیرجان، صبا فولاد زاگرس، درپاد تبریز، هیربد، خلیج فارس و ابرکوه دیده شد. داده های بازار نشان می دهد میلگرد ۱۸ ذوب آهن اصفهان از حدود ۶۷ هزار تومان در روزهای پایانی مرداد به ۷۰ هزار و ۴۰۰ تومان در دومین روز شهریور رسید و میلگرد ۱۴ این کارخانه نیز به ۷۱ هزار و ۳۰۰ تومان افزایش یافت.
اما در دوم و سوم شهریور، این تصویر صعودی یکدست باقی نماند. میانگین بازار در دوم شهریور حدود ۷۱ هزار و ۷۰۰ تومان گزارش شد و برخی مقاطع در کارخانه های بزرگ رشد داشتند. بنابراین بهتر است از «موج سراسری» صحبت نکنیم؛ آنچه فعلاً شکل گرفته، موج قیمت گذاری صعودی در بخش مهمی از بازار است، نه الزاماً موج تقاضا. بعد از دو روز افزایش قابل توجه، بازار میلگرد در روز پنجم شهریور آرام تر شد؛ بخشی از محصولات وارد اصلاح محدود شدند، اما قیمت ها هنوز به سطوح پیش از موج افزایشی برنگشته اند. این رفتار نشان می دهد بازار در حال سنجش سطح جدید قیمت هاست.
دلار، هزینه و عرضه آهن آلات
عامل مهمی که این افزایش قیمت میلگرد را توضیح می دهد، تغییر انتظارات هزینه ای است. دلار آزاد در دوم شهریور از مرز روانی ۲۰۰ هزار تومان عبور کرد و در محدوده ۲۰۲ تا ۲۰۳ هزار تومان معامله شد. برای تولیدکننده فولاد، چنین حرکتی فقط یک متغیر روانی نیست؛ هزینه مواد اولیه، قطعات، تجهیزات، حمل ونقل و بخشی از هزینه های مرتبط با تولید و جایگزینی سرمایه را تحت تأثیر قرار می دهد. قیمت دلار در روز شنبه ۷ شهریور روی رقم ۲۰۰ هزار و ۶۰۰ تومان بسته شد و بررسی ها نشان می دهد که دلار در طول یک هفته نزدیک به ۸ هزار تومان نوسان داشته است.
از طرف دیگر، بازار فولاد هنوز با محدودیت های تولید ناشی از انرژی دست وپنجه نرم می کند. هزینه انرژی تولید فولاد نیز به عنوان یکی از عوامل فشار بر بهای تمام شده مورد توجه قرار گرفته است. در چنین شرایطی، تولیدکننده برای پایین آوردن قیمت باید مطمئن باشد که کاهش نرخ با افزایش حجم فروش جبران خواهد شد؛ اما وقتی تقاضای واقعی ضعیف است، انگیزه برای تخفیف کاهش پیدا می کند. نتیجه، همان وضعیتی است که اکنون در میلگرد دیده می شود: بازار می تواند از سمت هزینه گران شود، بدون اینکه از سمت مصرف رونق گرفته باشد.
بورس کالا وارد بازی شد
مهم ترین متغیر جدید برای ادامه این مسیر، ابلاغ فرمول تازه قیمت پایه میلگرد در بورس کالا است که از چهارم شهریور اجرا می شود. طبق این سازوکار، قیمت پایه هر عرضه کننده براساس نسبت معامله به عرضه در دامنه منفی ۲ تا مثبت ۲ درصد نسبت به قیمت پایه قبلی تعدیل خواهد شد؛ فروش بیش از ۶۰ درصد عرضه می تواند افزایش ۲ درصدی ایجاد کند، درحالی که فروش کمتر از ۱۰ درصد کاهش یک درصدی و عدم معامله کاهش ۲ درصدی را به همراه دارد.
موج قیمتی که هنوز تأیید نشده
برای آینده قیمت میلگرد دو سناریوی اصلی قابل تصور است. سناریوی نخست، ادامه رشد محدود و پلکانی است؛ مشروط به اینکه دلار بالای ۲۰۰ هزار تومان تثبیت شود، محدودیت عرضه ادامه پیدا کند و قیمت شمش نیز اجازه عقب نشینی جدی ندهد. در این حالت، میلگرد می تواند حتی با وجود رکود ساخت وساز، به صورت اسمی گران تر شود؛ اما احتمالاً حجم معاملات همزمان رشد نمی کند.
سناریوی دوم، فرسایش این موج است. اگر دلار از محدوده فعلی عقب نشینی کند یا در همین سطوح بدون رشد بیشتر بماند و نسبت معامله میلگرد در بورس کالا پایین باشد، فرمول جدید می تواند به جای تقویت موج، آن را مهار کند. در چنین شرایطی، فروشندگان ناچار می شوند افزایش های اخیر را تعدیل کنند؛ به خصوص در برندهایی که قدرت کشش قیمتی پایین تری دارند.
نتیجه گیری
جهش قیمت میلگرد در شهریور ۱۴۰۵، پدیده ای یک بعدی نیست که بتوان آن را صرفاً به افزایش تقاضا یا کاهش عرضه نسبت داد. این جهش، حاصل برهم کنش سه عامل کلیدی است: نرخ ارز که با عبور از مرز ۲۰۰ هزار تومان، انتظارات هزینه ای تولیدکنندگان را تغییر داده است؛ فرمول جدید قیمت گذاری بورس کالا که از چهارم شهریور اجرا شده و مکانیسم انتقال رفتار خریدار به قیمت پایه را شفاف تر کرده است؛ و در نهایت، ضعف تقاضای واقعی که اجازه نمی دهد این افزایش به یک روند پایدار تبدیل شود.
سوالات متداول
۱. آیا افزایش قیمت میلگرد در شهریور ۱۴۰۵ پایدار خواهد بود؟
پایداری این موج قیمتی به سه عامل کلیدی بستگی دارد: تثبیت دلار بالای ۲۰۰ هزار تومان، استقبال واقعی از میلگرد در بورس کالا و تداوم محدودیت های عرضه. در صورت عدم تحقق هر یک از این شرایط، احتمال تعدیل قیمت وجود دارد.
۲. بهترین زمان برای خرید میلگرد چه زمانی است؟
با توجه به وضعیت کنونی بازار، توصیه می شود خریداران تا مشاهده رفتار میلگرد در بورس کالا و مشخص شدن روند دلار صبر کنند. خرید هیجانی در اوج موج قیمتی می تواند ریسک بالایی داشته باشد.
۳. چگونه می توانم از قیمت های به روز میلگرد مطلع شوم؟
برای دریافت قیمت های لحظه ای و تحلیل های تخصصی بازار آهن آلات، می توانید به وب سایت آهن سنج مراجعه کنید. این مرکز معتبر، جدیدترین نرخ ها و تحلیل های روزانه بازار را به صورت شفاف و دقیق در اختیار فعالان صنعت قرار می دهد.